Yakup Kadri Karaosmanoğlu Kimdir?

Yakup Kadri Karaosmanoğlu 27 Mart 1889 tarihinde Kahire’de doğdu, 13 Aralık 1974 yılında Ankara’da vefat etti. Abdülkadir Bey ile İkbal Hanım’ın oğlu. İlköğrenimine ailesiyle birlikte 6 yaşındayken taşındığı Manisa’da başladı. 1903’te İzmir İdadisi’ne başladı. Ömer Seyfettin, Şahabeddin Süleyman ve Baha Tevfik ile Manisa’da tanıştı. Babası öldükten sonra 1905 yılında annesiyle birlikte Mısır’a taşındı. Öğrenimini İskenderiye’de bulunan bir Fransız okulunda tamamladı. 2’nci Meşrutiyet’in ilanından kısa bir süre önce İstanbul’da geldi. 1908’de başladığı İstanbul Hukuk Mektebi’ni bitirmedi. 1909’da arkadaşı Şehabettin Süleyman yardımı ile Fecr-i Âti topluluğuna katıldı. Muhit, Şiir ve Tefekkür, Servet-i Fünun, Rübab, Türk Yurdu, Peyam-ı Edebi, Yeni Mecmua, İkdam gibi dergi ve gazetelerde yazıları yayınlandı. 1916’da tedavi olmak için gittiği İsviçre’de üç yıl kaldı. Mütareke yıllarında İkdam gazetesindeki yazılarıyla Kurtuluş Savaşı’nı destekledi. 1921’de Ankara’dan gelmesi söylendi. “Tetkik-i Mezalim” komisyonundaki görevi nedeniyle Kütahya, Simav, Gediz, Sakarya yörelerini dolaştı. Cumhuriyet’in ilan edildikten sonra 1923 yılında Mardin’de, 1931yılında Manisa’da milletvekili oldu.Arkadaşı Burhan Asaf Belge’nin kız kardeşi Leman Hanım’la hayat arkadaşı oldu. 1932 yılında Vedat Nedim Tör, Şevket Süreyya Aydemir, Burhan Asaf Belge ve İsmail Hüsrev Tökin ile birlikte “Kadro” dergisini kurdular fakat 1934 yılında dergi kapatıldı. Tiran elçiliğine atandı. 1935 yılında Prag, 1939 yılında La Hay, 1942 yılında Bern, 1949 yılında Tahran ve 1951 yılında yine Bern elçiliklerine getirildi. 27 Mayıs 1960 yılından sonra Kurucu Meclis üyeliğine seçildi. Siyasi hayatının son görevi 1961-1965 yılları arasında Manisa’da milletvekilliği oldu.Dönemin gazetesi olan Ulus gazetesinin başyazarlığını yaptı.Ayrıca Anadolu Ajansı’nın da Yönetim Kurulu Başkanı idi. Ölümünden sonra Beşiktaş’ta Yahya Efendi Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Çocukluktan bu yana başlayan babasının zengin kütüphanesindeki kitaplardan yararlanıp okuma zevki edindi. Mısır’daki günlerinde bu zevki geliştirdi. Yazarlığa Servet-i Fünun, Resimli Kitap vb. gibi dergilerde başladı. Fecr-i Âticiler’in “sanat kişiseldir” düşüncesini  paylaştığı ve “sanat sanat içindir” anlayışı ile tasarladığı bu döneminde “Nirvana” adlı bir oyun, makaleler, denemeler, öyküler ve şiirler yazdı. I.Dünya Savaşı ve Balkan Savaşı sırasında ülkenin içinde bulunduğu zor koşullar, sanat anlayışını değiştirilmesine yol açtı. Sanatın toplum için olduğu işlevine de ağırlık vermeye başladı. Bu ikinci dönem eserlerinde önce Ömer Seyfettin ve arkadaşlarının dilde yenileşme hareketine karşı çıktı. Sonra Ziya Gökalp’in de etkisiyle Yeni Lisan ve Milli Edebiyat akımını benimsedi. Romancı yönüyle tanındı. Bu türün edebiyatımızdaki önemli temsilcilerinden biri oldu. Yaşamı boyunca Batı edebiyatı özelliklerine  sımsıkı bağlı kaldı. Balzac, Flaubert ve Zola’dan etkilendi. Bazı eserlerinde bazı tarihsel dönemleri de ele aldı. Kiralık Konak I. Dünya Savaşı öncesinin, Hüküm Gecesi II. Meşrutiyet’in, Gomore ve Sodom Mütareke döneminin, Yaban romanı Kurtuluş Savaşı yıllarının, Ankara Cumhuriyet’in ilk on yılının, Bir Sürgün romanı ise 2’nci Abdülhamid Han döneminin işlendiği romanlardır. Panorama 1923 ve 1952 yıllarını kapsar. 1955’ten sonra da anıları dışında kitap yazmadı ve bu romanları arasında ki en ünlüleri Nur Baba, Kiralık Konak ve Yaban’dır. İlk romanı Nur Baba, 1922’de kitap olarak basılmadan önce gazetede yayınlandı.

Hakkında Admin

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

x

Check Also

Muallim Naci Kimdir?

  MUALLİM NACİ Tanzimat Döneminin şairi ve edebiyatçısıdır. Eleştiri ve tercümeleri ile büyük bir şair ...