Ek Halindeki Zamirler: İyelik Zamiri, İlgi Zamiri

Zamirler için ismin yerini tutan, adları karşılayan sözcüklerdir şeklinde bir tanım yapmıştık. Ancak bazı ek biçimindeki zamirler de cümle içinde isimlerin yerine kullanılabilmektedir. Ek halinde zamirler  şu başlıklarda karşımıza çıkmaktadır:

Bu ekler sözcüklere eklenerek cümlede bir ismi karşılayabilmekte, sahiplik belirtebilmektedir.

İyelik Zamirleri

İsimlere eklenerek o varlığın kime ya da neye ait olduğunu belirten eklere “İyelik Zamirleri” denir. Aynı zamanda sahiplik zamirleri olarak da adlandırılır. İyelik zamirlerinin eklendiği isimler, “isim tamlamaları“nda tamlanan görevinde kullanılmaktadır.

Şahıslara Göre İyelik Zamirleri

1. tekil şahıs iyelik eki: -m  → Arabam, Gözüm
2. tekil şahıs iyelik eki: -n  → Araban, Gözün
3. tekil şahıs iyelik eki: -ı, -i, -u, -ü, -(s)ı, -(s)i, -(s)u, -(s)ü  → Araba, Gözü

1. çoğul şahıs iyelik eki: -mız, -miz, -muz, -müz  → Arabamız, Gözümüz
2. çoğul şahıs iyelik eki : -nız, -niz, -nuz, -nüz  → Arabanız, Gözünüz
3. çoğul şahıs iyelik eki : -ları, leri  → Arabaları, Gözleri

İyelik Zamir Örnekleri

Silgim – Benim silgim
Silgin – Senin silgin
Silgisi – Onun silgisi
Silgimiz – Bizim silgimiz
Silginiz – Sizin silginiz
Silgileri – Onların silgileri

UYARILAR 

3. tekil şahıs iyelik zamiri, ismin belirtme hal eki olan “-ı, -i, -u, -ü,” ile karıştırılmamalıdır. İyelik zamirleri isim tamlamalarında tamlanan görevinde olduğundan; “-ı, -i, -u, -ü,” eklerini almış isimlerin öncesine “Onun” zamiri getirilebiliyorsa iyelik zamiri, getirilemiyorsa ismin belirtme hal ekidir.

  • Kitabı baştan sona çizmişti. (Onun kitabı baştan sona çizmişti.) = Belirtme hal eki
  • Kitabı oldukça eskiydi. (Onun kitabı oldukça eskiydi.) = İyelik zamiri

⇒ İyelik zamirleri, belgisiz zamirlerin sonuna da gelebilir.

  • Bazı inatçı çıkmıştı.
  • Çoğumuz sınıfı geçmeyi başarmıştık.
  • Kimseniz yok muydu? 

İlgi Zamirleri

Türkçede isim tamlamalarında tamlanan kaldırılıp yerine bir ismi karşılayacak şekilde getirilen “-ki” ekine “İlgi zamiri” denir. İlgi zamirleri isimlere ait olma anlamı da katmaktadır. Bu zamirler cümlede bir ismin birden fazla tekrar etmesini önlemeyi amaçlamaktadır.

* İlgi zamirleri her zaman kelimelere bitişik yazılmaktadır.

İlgi Zamiri Örnekleri

  • Bizim evimiz bu yıl, komşununki geçen yıl satılmıştı. (Komşunun evi)
  • Bu raporla ilgili düşüncelerim sizinki gibi değildi. (Sizin düşünceniz)
  • Dedesininki çok eskilerden kalmaydı. (Dedesinin bastonu)
  • Onunki daha kazançlı bir yatırımdı. (Onun portföyü)

Ayrıca Bkz ->ZAMİRLER

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.