9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı

Teşbih konusunda benzetmenin dört unsurunun her zaman kullanılamayabileceğini vurgulamıştık. Aslında bir benzetme çeşidi olan “İstiare” benzetme ögelerinden yalnızca (Benzeyen ya da kendisine benzetilen) biriyle yapılır. Yani varlıklar arasındaki benzerlik ilişkisinden faydalanarak bir sözcüğü başka bir sözcüğün yerine kullanmaya istiare ya da eğretileme adı verilmektedir. Yukarıda istiare olabilmesi için “Benzeyen” ya da “Kendisine benzetilen” ögelerinden yalnızca birini kullanmamız gerektiğini vurgulamıştık. bu ...

Bir dilin anlatım gücünü geliştirmek ve etkileyiciliği arttırmak için kullanılan söz sanatlarından teşbih ile ondan türeyen bir sanat olan teşbih-i beliğ, benzetmeye dayalı sanatlardır. Aynı zamanda benzetme sanatı olarak da bilinen Teşbih, yüzyıllarca edebi eserlerde yoğun olarak kullanılmıştır. Teşbih Nedir? (Benzetme Sanatı) Anlatımı daha güçlü kılmak amacıyla iki varlık arasında güçlü bir yön üzerinde benzetme yapılmasına teşbih ya da benzetme ...

Redif, dize sonlarında tekrar eden aynı anlamdaki kelimeler ya da aynı görevdeki eklerden oluşmaktadır. Bu konuya geçmeden önce ve şiirde inceleme yapmadan önce redif konusuyla ilgili şu hususlara dikkat etmekte büyük bir yarar vardır: Redifler mutlaka dize sonlarında yer almaktadır. Şiirde ahenk unsurları incelenirken ilk başta dize sonunda redif aranmalıdır. Redifler dize sonlarında tekrar eden aynı anlamdaki sözcüklerden ve aynı ...

Şiirde ölçüden sonra değerlendirilebilecek önemli ahenk unsuru olarak karşımıza kafiye bir diğer adıyla uyak çıkmaktadır. Şiirde okuyuşun kulağa hoş gelmesi ve bir düzenin olması için ihtiyaç duyulan kafiyeler ahenk unsurunun ayrılmaz bir parçasıdır. Kafiye Nedir? Şiirde dize sonlarında rediften önce gelen, ses ve görevleri farklı olan ek benzerliklerine kafiye denir. Şiirde ahengin sağlanmasında belki de en önemli unsur olan kafiye, ...

Arap dilinden doğan “Aruz ölçüsü” hecelerin söyleyiş özelliklerine göre (kısa-açık-kapalı) göre sıralandığı bir vezin çeşididir. Arap edebiyatında doğmuş ve oradan da Türk şiirine geçmiştir. Türkçeye uygulanması zor bir ölçü olduğundan şiirde birçok Arapça ve Farsça sözcük kullanılmıştır. Aynı zamanda Türkçe sözcükleri aruza uygulayabilmek ve ölçüdeki kusurları gidermek amacıyla imale, ulama, zihaf gibi yollara başvurulmuştur. Türk edebiyatında Divan, Servet-i Fünun, Fecr-i ...

Nazım biçimi şiirin; birimlerinin, kafiye örgüsünün, ölçüsünün özelliklerine göre, dizelerin kendi aralarında toplanış biçimine göre aldığı isimdir. Nazım biçimi bir başka ifade ile “Nazım şekli” olarak da adlandırılmaktadır.  “Nazım biçimi” adından da anlaşılacağı gibi şiirin şekilsel özellikleriyle alakalıdır. Onlarca asırlık bir geçmişi olan Türk şiiri, Türk milletinin geçirdiği evrelere göre çok farklı nazım şekillerinde kullanılmıştır. Nazım şekillerini belirleyen unsurlar ise ...