Aşık Tarzı Halk Şiiri – Aşık Tarzı Halk Edebiyatı

Türklerin İslamiyet’i kabulünden sonra aşık adı verilen saz şairlerinin İslamiyet öncesi var olan edebiyat geleneğinin bir devamı şeklinde oluşturmuş oldukları yeni geleneğe “Aşık Tarzı Halk Edebiyatı” adı verilmiştir. Bu edebiyat geleneği tam manasıyla 16.yüzyılda şekillenmeye başlamıştır. Adına “Aşık” denilen saz şairleri Anadolu’da köy ve kasabaları gezerek sanatlarını icra etmişlerdir.

Aşıkların yetişmesi de usta-çırak ilişkisi şeklinde olur. Bir usta aşığın yanına giden çırak yıllarca ustasından bu sanatın inceliklerini öğrenir. Ustasının da onayını aldıktan sonra elinde sazla dolaşarak sanatını halka gösterir. Aşıklar şiirlerini saz eşliğinde okurlar. Bu gelenek günümüzde özellikle Kars yöresinde devam etmektedir. Özellikle son dönemde Aşık Mahsuni Şerif, Neşet Ertaş, Murat Çobanoğlu gibi aşıklar bu geleneği Türkiye’ye tanıtan sanatçılar olmuştur.

Aşık tarzı halk edebiyatının özellikleri şu şekildedir:

Aşık Tarzı Halk Şiirinin Özellikleri

1. Aşıklık geleneği İslamiyet öncesi Türk edebiyatına dayanır.

2. Aşıklar şiirlerini “Cönk” adını verdikleri defterlerde toplamışlardır.

3. Aşık tarzı halk şiirinde dinin etkisi bulunmamaktadır. 

4. Aşık tarzı halk şiirlerinden içten bir anlatım vardır. Şiirlerin dili son derece sadedir.

5. Daha çok hecenin 8’li ve 11’li kalıpları aşık tarzı halk şiirinde kullanılmıştır.

6. Nazım birimi dörtlüktür.

7. Halkın yaşam biçiminin izleri aşık tarzı halk şiirlerinde bulunur.

8. Divan edebiyatı soyut konular değil somut konular işlenmektedir.

9. Aşık tarzı halk şiirlerinde şairlerin mahlası yer almaktadır.

10. Benzetme sanatının şiirlerde kullanıldığı görülür.

Aşık Tarzı Halk Şiiri Şairleri

Kayıkçı Kul Mustafa, Aşık Ömer, Kuloğlu, Ruhsati, Seyrani, Baburtlu Zihni, Dertli, Aşık Veysel, Ercişli Emrah, Gevheri…

Aşık Tarzı Halk Şiiri Nazım Biçimleri

Aşık tarzı halk edebiyatında kullanılan nazım biçimleri şunlardır:

Koşma

Semai

Destan

Varsağı

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.